Oogmelanoom: Hoe vaak komt het voor en wat zijn de risicofactoren?
Een oogmelanoom is een zeldzame vorm van kanker die ontstaat in het oog. De meest voorkomende vorm is het uveamelanoom, dat ontstaat in de middelste laag van het oog: de uvea. Deze bestaat uit het vaatvlies (choroidea), het corpus ciliare en de iris. Een melanoom van de conjunctiva (het slijmvlies over het oogwit) komt veel minder vaak voor en wordt anders behandeld.
Hoe vaak komt oogmelanoom voor?
Oogmelanoom komt in Nederland voor bij ongeveer 10 tot 11 mensen per miljoen inwoners per jaar. Dat betekent dat er jaarlijks zo’n 200 tot 250 nieuwe patiënten worden gediagnosticeerd. Hiermee is het een zeldzame, maar serieuze aandoening.
Patiënten worden meestal behandeld in gespecialiseerde centra zoals het LUMC in Leiden en het Erasmus MC in Rotterdam.
Hoe ontstaat een oogmelanoom?
Oogmelanomen ontstaan uit pigmentcellen (melanocyten) in het oog. Waarom deze cellen kwaadaardig worden, is nog grotendeels onbekend. Bij de meeste mensen is er geen duidelijke oorzaak aan te wijzen.
Wat zijn de risicofactoren?
Hoewel de precieze oorzaken nog niet bekend zijn, zijn er wél enkele risicofactoren geïdentificeerd:
- Erfelijkheid: In zeer zeldzame gevallen komt oogmelanoom voor in families waarin ook huidmelanoom voorkomt.
- Leeftijd: De kans op oogmelanoom neemt toe naarmate je ouder wordt.
- Oogkleur: Mensen met een lichte iris (blauw of groen) hebben een verhoogd risico, vooral op melanomen in delen van het oog waar geen licht op valt.
Is oogmelanoom erfelijk?
In de meeste gevallen is oogmelanoom niet erfelijk. Er bestaan wel enkele zeldzame genetische syndromen waarbij zowel huid- als oogmelanoom voorkomt. Bij verdenking op erfelijkheid kan een verwijzing naar een klinisch geneticus worden overwogen.
Wanneer naar de arts?
Oogmelanoom wordt vaak bij toeval ontdekt tijdens een oogonderzoek. Soms kunnen klachten optreden zoals:
- Wazig zien
- Lichtflitsen
- Vervorming van het gezichtsveld
- Verandering in pupilvorm of oogkleur
