TNM classificatie
De TNM-classificatie is een systeem voor het classificeren van kanker. Het wordt voornamelijk gebruikt bij solide tumoren en kan helpen bij het inschatten van de vooruitzichten. Een standaard classificatiesysteem verbetert de communicatie met en tussen zorgverleners, vergemakkelijkt het delen van informatie en is noodzakelijk voor het doen van wetenschappelijk onderzoek naar nieuwe behandelingen. Het systeem is gebaseerd op het beoordelen van de tumor, de regionale lymfeklieren en eventuele metastasen op afstand.
In Nederland wordt de 8e editie uit 2017 van de TNM-classificatie gebruikt.
Bij de classificatie gaat het om de kenmerken van de tumor zelf, de aanwezigheid van lymfeklieruitzaaiingen, van satelliet- en in-transitmetastasen en uitzaaiingen (metastasen) op afstand.
T – Tumor
Kenmerken van de primaire tumor bij melanoom zijn de dikte van de tumor (Breslow-dikte) en het al of niet aanwezig zijn van ulceratie (zweervorming).
Tumorstadia: is (in situ) en T1a t/m T4b
N – Lymfeklieren
Wordt gebruikt om de regionale betrokkenheid van de regionale lymfeklieren van de tumor te beschrijven. Ook de satellietmetastasen (uitzaaiingen binnen 2cm van de tumor) en in-transit metastasen (huidmetastasen tussen primaire tumor en regionale lymfeklieren vallen hieronder.
Het N-stadium wordt bepaald op basis van
- micrometastasen en/of macrometastasen*
- aantal uitzaaiingen
- satelliet en/of in-transitmetastasen
N-stadia: N1a t/m N3c
*(micrometastasen zijn kleine uitzaaiingen gevonden bij de schildwachtklierprocedure;
macrometastasen zijn voelbare metastasen bij lichamelijk onderzoek, of zichtbaar op b.v. echo en bij onderzoek van een punctie melanoomcellen bevattend)
M – Metastase
Geeft de aanwezigheid aan van metastasen op afstand van de primaire tumor. Er is sprake van een metastase wanneer de tumor zich verspreidt voorbij de regionale lymfeklieren.
Bij melanoom zijn de volgende kenmerken van belang:
- beschrijving van de organen waarnaar het melanoom is uitgezaaid
- wel of geen verhoging van het LDH-gehalte in het bloed
M-stadia: M1a t/m M1d
Stadiëring
Met behulp van de vaststelling van de aard van de tumor en het al of niet aanwezig zijn van lymfekliermetastasen en uitzaaiingen op afstand kan het stadium worden bepaald.