Adjuvante behandeling

Er is systemische therapie beschikbaar voor mensen met (locoregionale) uitzaaiingen van het melanoom, die in zijn geheel zijn verwijderd: immuuntherapie

Doelgerichte therapie (targeted therapy) wordt niet meer vergoed als het wordt ingezet als adjuvante therapie. Er is voor deze behandeling geen overlevingsvoordeel aangetoond. Deze medicijnen worden wel vergoed voor behandeling van uitgezaaid, niet operabel, melanoom.

Systemische medicijnen werken in het hele lichaam en dus niet alleen op de plek waar de tumoren zich bevinden. Het gaat om geneesmiddelen die al jaren gebruikt worden bij patiënten met een gevorderd melanoom (inoperabel of gemetastaseerd melanoom).

Bij stadium III patiënten die operabele uitzaaiingen hebben, kunnen deze geneesmiddelen als het ware preventief ingezet worden met als doel terugkeer van ziekte te voorkomen of te verlragen.

Wel of geen adjuvante behandeling?

Een adjuvante (aanvullende) behandeling kan voordelen hebben, maar ook nadelen, zoals bijwerkingen. Een deel van de patiënten, had ook zonder adjuvante behandeling geen terugkeer van het melanoom gehad en een deel krijgt ondanks de ajuvante behandeling toch uitzaaiingen. Het meeste voordeel van een aanvullende behandeling hebben patiënten met een hoog-risico melanoom (stadia IIIB en hoger). Behandelaars bevelen adjuvante behandeling niet meer aan bij stadium IIIA.
Bespreek de voor- en nadelen met je behandelaar en beslis samen wat voor jou de beste keuze is.

Immuuntherapie (adjuvant)

Ons immuunsysteem beschermt ons lichaam tegen schadelijke indringers, zoals virussen, schimmels, bacteriën en parasieten. Een belangrijke afweercel bij het beschermen van het lichaam is de T-cel. Op de T-cel zit een T-celreceptor. Deze checkt of er afwijkende cellen in de weefsels zijn. Is dit het geval, dan bindt de T-cel zich aan de afwijkende cel en vernietigt deze. De T-cel speelt een belangrijke rol, omdat het sommige typen kankercellen – waaronder melanoomcellen – als afwijkend kan herkennen en vervolgens kan vernietigen. Kankercellen proberen de vernietigende functie van de T-cel stop te zetten. Na operatieve verwijdering van locoregionale uitzaaiingen, kun je adjuvant behandeld worden met zogenaamde anti-PD1. Deze therapieën worden altijd per infuus toegediend.

Anti-PD1 is een antilichaam (antistof) dat zich bindt aan de receptor PD-1 op de T- cellen. Kankercellen kunnen PD-L1-eiwitten produceren die zich hechten aan de PD- 1-receptor. Als dit gebeurt, wordt de activiteit van de T-cellen uitgeschakeld en kunnen die cellen de kanker niet meer aanvallen. Door zich te hechten aan de receptor, voorkomt anti-PD1 dat PD-L1-eiwitten de T-cellen uitschakelen. Hierdoor versterkt het immuunsysteem, waardoor het beter kankercellen kan vernietigen.

Melanoomcentra

Adjuvante behandeling met immunotherapie en doelgerichte therapie kan alleen in een van de 14 melanoomcentra.